Diz · Hastalık / sorun
Menisküs yırtığı
Menisküs yırtığı ağrı, şişlik, takılma veya kilitlenmeyle kendini gösterebilir. Spor sırasında oluşan yırtıklarla yaşa bağlı (dejeneratif) yırtıkların tedavisi farklıdır. Birçok kişide ameliyatsız tedavi uygundur; cerrahi gerekirse çoğunlukla artroskopik yöntem kullanılır.
Tıbbi inceleme: 9 Kasım 2026Editör: Op. Dr. Hakkı Yıldırım
- Sık belirtiler
- Ağrı, şişlik, takılma veya kilitlenme
- Tanı
- Muayene; gerektiğinde MR
- Tedavi
- Ameliyatsız tedavi veya artroskopik cerrahi
- Önemli ayrım
- Travmatik yırtık ve yaşa bağlı yırtık
Bu sayfada · 8 başlık
Menisküs ve yırtık türleri
Menisküsler, uyluk kemiği ile kaval kemiği arasında yer alan iç ve dış olmak üzere iki yapıdır. Menisküsün dış üçte biri iyi kanlanır ve "kırmızı bölge" olarak adlandırılır; bu bölgedeki yırtıklar kendi kendine iyileşebilir ya da dikilerek onarılabilir. İç üçte ikisi ("beyaz bölge") zayıf kanlanır; buradaki belirti veren yırtıklar çoğunlukla kesilip düzeltilir.
Travmatik ve yaşa bağlı yırtık
Menisküs yırtıkları iki farklı tabloda karşımıza çıkar. Bir kısmı, özellikle genç ve aktif kişilerde spor sırasında oluşan travmatik yırtıklardır. Diğerleri, özellikle 35 yaş üstünde görülen ve dokunun yaşla birlikte yıpranmasına bağlı gelişen dejeneratif yırtıklardır; bunlara kireçlenme de eşlik edebilir. Bu ayrım, tedavi kararında belirleyici rol oynar.
Belirtiler
Belirtiler çoğu zaman yaralanmadan sonraki 2-3 gün içinde belirginleşir.
- Dizde ağrı
- Sertlik ve şişlik
- Dizin bir noktada takılması veya kilitlenmesi
- Dizin boşaldığı hissi
- Dizi tam bükememe veya tam düzleştirememe
Tanı süreci
Menisküs yırtığının tanısında muayene bulguları ile görüntüleme birlikte değerlendirilir.
- 01
Öykü ve muayene
Yakınmaların nasıl başladığı sorgulanır. Muayenede eklem çizgisi boyunca hassasiyet aranır; McMurray testi gibi özel testlerle menisküs değerlendirilir.
- 02
Röntgen
Menisküs röntgende görünmez. Ancak röntgen, kireçlenme gibi benzer yakınmalara yol açabilecek başka nedenleri ayırt etmeye yardımcı olur.
- 03
MR
Akut yırtıkta en doğru tetkik MR'dır. MR yapılamayan durumlarda BT artrografi veya ultrason kullanılabilir.
- 04
Bulguların birlikte yorumlanması
Menisküs yırtıkları sık görülür ve MR'da çoğu zaman tesadüfi bir bulgu olarak saptanır. Bu nedenle tedavi kararı MR raporuna göre tek başına değil, muayene bulgularıyla birlikte verilir.
Tedavi seçenekleri
Tedavi; yırtığın türüne ve yerine, yaşınıza, aktivite düzeyinize ve dizde kilitlenme olup olmadığına göre belirlenir.
-
Ameliyatsız tedavi
Dinlenme, buz, bandaj ve yükseltme
Dizi zorlayan hareketlere ara vermek, 20 dakikalık buz uygulamaları, bandaj ve bacağı yükseltmek ağrı ve şişliği azaltmaya yardımcı olur. Bu tedaviye anti-inflamatuar ilaçlar eklenebilir.
- Hangi durumlarda?
- Belirtiler kalıcı değilse ve dizde kilitlenme veya belirgin şişlik yoksa.
- Bilinmesi gerekenler
- Dizin gerçekten kilitlendiği, tam açılamadığı durumlarda tek başına yeterli olmayabilir.
-
Rehabilitasyon
Egzersiz programı
Kişiye göre düzenlenen ve genellikle bir ev programıyla sürdürülen egzersizlerdir.
- Hangi durumlarda?
- Yaşa bağlı yırtığa kireçlenme eşlik ediyorsa, kılavuzların önerdiği temel tedavi kişiye göre düzenlenmiş egzersizdir.
- Bilinmesi gerekenler
- Başlangıçta ağrı geçici olarak artabilir; yarar düzenli devam etmeye bağlıdır.
-
Enjeksiyon tedavisi
Eklem içi enjeksiyonlar
Eklem içine kortizon enjeksiyonu ağrıyı kısa süreli azaltabilir. PRP enjeksiyonu menisküs yırtıklarında hâlâ araştırma aşamasındadır.
- Hangi durumlarda?
- Ağrının günlük yaşamı belirgin biçimde kısıtladığı dönemlerde, diğer ameliyatsız yöntemlere ek olarak.
- Bilinmesi gerekenler
- Kortizonun etkisi geçicidir ve yırtığı tedavi etmez; kıkırdağa zarar verebileceği için sayısı sınırlı tutulur.
-
Artroskopik (kapalı) cerrahi
Kısmi menisektomi
Menisküsün yırtık ve hasarlı parçası artroskopik olarak (kamerayla, küçük kesilerden) kesilip düzeltilir. Ameliyattan sonra genellikle hemen yük verilebilir.
- Hangi durumlarda?
- Zayıf kanlanan bölgedeki, belirti veren ve ameliyatsız tedaviye yanıt vermeyen travmatik yırtıklarda.
- Bilinmesi gerekenler
- Menisküs dokusunun bir kısmı alınır. Yaşa bağlı yırtıklarda ve kireçlenmiş dizde, gerçek kilitlenme dışında önerilmez.
-
Artroskopik (kapalı) cerrahi
Menisküs tamiri
Yırtık, tipi uygunsa dikilerek onarılır ve menisküs dokusu korunur.
- Hangi durumlarda?
- Özellikle iyi kanlanan dış bölgedeki ve onarıma uygun tipteki yırtıklarda.
- Bilinmesi gerekenler
- İyileşme kısmi menisektomiye göre daha uzundur; rehabilitasyon yaklaşık 3-6 ay sürer.
-
Artroskopik (kapalı) cerrahi
Menisküs nakli
Menisküsün büyük bölümü daha önce kaybedilmiş kişilerde menisküs nakli yapılabilir.
- Hangi durumlarda?
- Menisküsünün çoğunu kaybetmiş genç ve aktif hastalarda.
- Bilinmesi gerekenler
- Seçilmiş, sınırlı bir hasta grubu için uygundur.
Ameliyattan sonra iyileşme
Kısmi menisektomiden sonra genellikle hemen yük verilebilir ve iyileşme yaklaşık 3-6 hafta sürer. Menisküs tamirinde ise dikilen dokunun iyileşmesi beklenir ve rehabilitasyon yaklaşık 3-6 ay sürer.
Diz artroskopisinden sonra çoğu kişi 6-8 hafta içinde fiziksel aktivitelerinin çoğuna dönebilir; menisküs tamiri bu genellemenin dışındadır. Ameliyattan sonra yüksek ateş, giderek artan ağrı, yaradan kötü kokulu akıntı ya da tek bacakta ağrılı şişlik fark ederseniz beklemeden ameliyatı yapan ekibe ulaşın veya acil servise başvurun. Nefes darlığı veya göğüs ağrısı olursa 112'yi arayın.
Sık sorulan sorular
Menisküs yırtığı kendi kendine iyileşir mi?
Yırtığın yerine bağlıdır. İyi kanlanan dış kenardaki yırtıklar kendi kendine iyileşebilir. Zayıf kanlanan iç kısımdaki yırtıkların iyileşme olasılığı düşüktür; ancak belirti vermeyen ya da yakınmaları ameliyatsız tedaviyle geçen yırtıklar her zaman ameliyat gerektirmez.
Dizimde takılma oluyor, bu kilitlenme mi demek?
Her zaman değil. Gerçek kilitlenme, dizin bir noktada takılıp kalması ve tam olarak düzleştirilememesidir. Takılma veya klik sesi gibi belirtiler gerçek kilitlenmeyle aynı değildir; BMJ kılavuzu bu tür belirtiler varken de yaşa bağlı diz hastalığında artroskopiyi önermez.
50 yaşındayım, MR'da yırtık çıktı. Ameliyat olmalı mıyım?
Bu yaş grubunda yırtık çoğu zaman yaşa bağlı (dejeneratif) olabilir ve sık rastlanan bir bulgudur. Kılavuzlar dejeneratif diz hastalığında artroskopiyi önermez; ilk seçenek ameliyatsız tedavidir. Gerçek kilitlenme varsa ya da yırtık belirgin bir yaralanmayla oluştuysa durum ayrıca değerlendirilir.
Ameliyattan sonra ne zaman yük verebilirim?
Kısmi menisektomiden sonra genellikle hemen yük verilebilir. Menisküs tamirinde dikilen dokunun korunması gerektiği için program daha temkinlidir ve ameliyatı yapan ekip tarafından belirlenir.
İlgili konular
- Diz · Tedavi yöntemiDiz artroskopisi (kapalı yöntem)Diz artroskopisi, birkaç milimetrelik kesilerden sokulan kamera ve ince aletlerle eklemin içinin görüldüğü ve onarıldığı kapalı bir cerrahi yöntemdir. Menisküs, bağ ve kıkırdak işlemlerinde kullanılır; kireçlenmenin kendisini tedavi etmez.
- Diz · Hastalık / sorunDiz kireçlenmesi (osteoartrit)Diz kireçlenmesi, eklem kıkırdağının zamanla aşınmasıyla gelişen ve en sık 50 yaş ve üzerinde görülen bir eklem hastalığıdır. Tanı çoğu zaman muayeneyle konur. Temel tedavi egzersiz ve gerekiyorsa kilo vermektir; ileri evrede osteotomi veya diz protezi seçenekleri değerlendirilir.
- Diz · Tedavi yöntemiEklem içi enjeksiyonlar: kortizon, hyaluronik asit ve PRPDiz ağrısında eklem içine kortizon, hyaluronik asit veya PRP enjeksiyonu uygulanabilir. Bu yöntemlerin kanıt düzeyi birbirinden çok farklıdır: kortizon kısa süreli rahatlama sağlayabilir, hyaluronik asit kılavuzlarca önerilmez, PRP'nin kanıtı ise sınırlı ve tartışmalıdır.
İlgili yazılar
- Ortopedik ameliyat sonrası rehabilitasyon: ilk haftalar ve uyarı belirtileriOrtopedik ameliyattan sonra iyileşmenin önemli bir kısmı rehabilitasyonla sağlanır. Bu yazıda diz ve kalça protezi, omuz ameliyatları ve ön çapraz bağ rekonstrüksiyonundan sonraki ilk haftalarda genel olarak neler beklendiğini ve hangi belirtilerde hemen başvurmanız gerektiğini bulabilirsiniz.
- Diz ağrısının olası nedenleri: belirtiler neyi düşündürür?Diz ağrısının nedeni; ağrının nasıl başladığına, hangi hareketlerle arttığına ve takılma, boşalma, şişlik gibi eşlik eden belirtilere göre farklı olabilir. Bu yazıda sık görülen nedenleri, belirtilerin neyi düşündürebileceğini ve hangi durumlarda acil başvurmanız gerektiğini bulabilirsiniz.
- Artroskopi ile artroplasti arasındaki farkArtroskopi, eklemin içine küçük kesilerden kamera ve ince aletlerle girilerek yapılan kapalı ameliyattır. Artroplasti ise hasarlı eklem yüzeylerinin protezle değiştirilmesidir. Bu yazıda iki yöntemin hangi sorunlarda düşünüldüğünü, iyileşme sürelerini ve risklerini karşılaştırıyoruz.
- Ameliyatsız ortopedik tedavi: hangi yöntemin kanıtı var?Egzersiz, kilo yönetimi, ilaçlar ve enjeksiyonlar ameliyatsız ortopedik tedavinin temel parçalarıdır; ancak her yöntemin kanıt düzeyi aynı değildir. Bu yazıda kılavuzların neyi önerdiğini, kortizon, hyaluronik asit ve PRP enjeksiyonları hakkında bilinenleri ve NICE'ın önermediği yöntemleri özetliyoruz.
Kaynaklar
- Meniscus Tears (yeni sekmede açılır) (AAOS OrthoInfo)
- Knee Arthroscopy (yeni sekmede açılır) (AAOS OrthoInfo)
- Arthroscopic surgery for degenerative knee arthritis and meniscal tears: a clinical practice guideline (BMJ 2017;357:j1982) (yeni sekmede açılır) (BMJ (PMC kopyası))
- Osteoarthritis in over 16s: diagnosis and management (NG226), Recommendations (yeni sekmede açılır) (NICE)
- Cortisone Shot (Steroid Injection) (yeni sekmede açılır) (AAOS OrthoInfo)
- Arthroscopy (yeni sekmede açılır) (NHS)
- DVT (deep vein thrombosis) (yeni sekmede açılır) (NHS)
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve kişisel değerlendirmenin yerini tutmaz. Hangi tedavinin size uygun olduğuna, muayene ve gerekli tetkiklerden sonra birlikte karar verilir.
Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.
Tıbbi içerik Op. Dr. Hakkı Yıldırım tarafından incelendi: 9 Kasım 2026. Son güncelleme: 17 Ekim 2026.
Menisküs yırtığı hakkında sorunuz mu var?
Güncel muayene günleri ve randevu bilgisi için lütfen telefonla ulaşın.